به گزارش خبرنگار اجتماعی پایگاه خبری ثمره نیوز، کارگروه استانی احیای تالاب بندعلیخان با ریاست حسین عباسی فرماندار ورامین و با حضور دکتر حسن عباس‌نژاد مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان تهران، دکتر آرزو اشرفی‌زاده مدیرکل تالاب‌های سازمان محیط زیست کشور، دکتر شمس دادستان ورامین، دکتر رحیمی دادستان شهرستان ری، دکتر عزیزی رئیس دادگاه عمومی بخش جوادآباد. نمایندگان وزارت نیرو و مشاور طرح مطالعاتی و دیگر مسئولان برگزار شد.

در این جلسه روند بررسی وضعیت تالاب بندعلیخان و رودخانه‌های منتهی، مشکلات ناشی از انسداد آبراهه‌ها، تخریب انهار و آبراه ها و برداشت‌های غیرمجاز آب مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

* فرماندار ویژه ورامین؛ پیگیری برای احیای و جلوگیری از برداشت های غیرمجاز در دستور کار کارگروه استان

حسین عباسی فرماندار ویژه ورامین در کارگروه استانی احیای تالاب با اشاره به اهمیت احیای تالاب طبیعی بندعلیخان اظهارداشت: امروز همه به این نتیجه رسیده‌ ایم که احیای تالاب یک ضرورت جدی برای منطقه و کشور است. تأمین و تثبیت ۲۰ میلیون مترمکعب حقابه تالاب، بهسازی آبراهه‌ها ، جلوگیری از برداشت‌های غیرمجاز در مسیر، و پیش‌بینی جرایم برای آلایندگی آب‌های ورودی منتهی به تالاب‌ها، از جمله مهم‌ترین مصوبات این جلسه بود.

وی ادامه داد: تأمین حقابه تالاب از رودخانه‌های جاجرود و کرج به‌طور مشخص در دستور کار قرار گرفته و مقرر شد با تشکیل جلسات تکمیلی، نوع تخصیص آب و نظارت بر آن به‌صورت دقیق مشخص شود.

عباسی با اشاره به اهمیت این طرح خاطرنشان کرد: تالاب بندعلیخان باید دوباره به زیستگاه اصلی پرندگان مهاجر و حیات وحش منطقه تبدیل شود. امیدواریم با اجرای برنامه‌های مصوب، ظرف یکی دو سال آینده شاهد بازگشت این زیست‌بوم ارزشمند به شرایط سال‌های پیش از ۱۳۹۸ باشیم.

فرماندار ورامین در پایان تأکید کرد: این اقدامات، پایه و اساس احیای تالاب بندعلیخان است و با همکاری دستگاه‌های مسئول، طی یکی دو سال آینده شاهد بازگشت حیات دوباره به این تالاب خواهیم بود.

* اختصاص  ۵۰ میلیارد ریال اعتبار  در راستای بازسازی انهار سنتی

دکتر حسن عباس‌نژاد مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان تهران در سخنانی با اشاره به اهمیت این تالاب برای اکوسیستم استان، خاطرنشان کرد: تالاب بندعلیخان یکی از زیست‌بوم‌های منحصر به فرد استان تهران است که علاوه بر نقش مهم در حفظ تنوع زیستی و زیستگاه پرندگان مهاجر ، تأثیر بسزایی در توازن محیطی منطقه دارد.

وی تصریح کرد: متأسفانه در سال‌های اخیر مجموعه‌ای از عوامل طبیعی و انسانی از جمله کاهش بارش‌ها ، احداث بزرگراه‌ها ، تغییر مسیر انهار سنتی و برداشت‌های غیرمجاز آب در بالادست ، منجر به خشکی بخش وسیعی از این تالاب شده است.

مدیر کل حفاظت محیط زیست استان تهران عنوان کرد: امروز در جلسه‌ای که به صورت میدانی در تالاب برگزار شد ، مقرر گردید در کوتاه‌مدت پروژه‌های فوری برای احیای تالاب آغاز شود . بازسازی بند رجب‌بیگی به‌عنوان یکی از مسیرهای مهم هدایت آب به تالاب ، مرمت و بازگشایی انهار سنتی و بهسازی کانال‌های آب‌رسان از جمله این اقدامات خواهد بود .

عباس‌نژاد ادامه داد:  برای شروع عملیات احیا و بهسازی تالاب بندعلیخان ، اعتباری معادل ۵ میلیارد تومان از سوی سازمان حفاظت محیط‌زیست و اداره کل استان در نظر گرفته شده است . این اعتبار به اجرای پروژه‌های کوتاه‌مدت اختصاص یافته تا زمینه برای تأمین پایدار حقابه و تثبیت وضعیت تالاب فراهم شود .

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان تهران با تأکید بر اینکه احیای تالاب نیازمند همکاری همه دستگاه‌هاست گفت : تخصیص حقابه از رودخانه‌های بالادست بر اساس مطالعات انجام‌شده و تعهدات سازمان آب ، یکی از مصوبات کلیدی امروز بود . علاوه بر این ، دستگاه قضایی نیز برای مقابله با برداشت‌های غیرمجاز آب و جلوگیری از آلودگی منابع ورودی به تالاب پای کار آمده است .

وی خاطرنشان کرد : برنامه‌ریزی‌ها به گونه‌ای است که در مرحله نخست بتوانیم جریان آب را به بستر تالاب بازگردانیم و سپس در یک بازه میان‌مدت شاهد احیای پوشش گیاهی و بازگشت پرندگان مهاجر باشیم . تالاب بندعلیخان ظرفیت تبدیل شدن به یک قطب مهم گردشگری طبیعی و زیست‌محیطی را دارد و حفظ آن به معنای حفاظت از بخشی از هویت زیست‌بومی استان تهران است .

گفتنی است تالاب بندعلیخان طی دهه‌های گذشته یکی از زیستگاه‌های ارزشمند پرندگان مهاجر و محل حیات وحش متنوع منطقه ورامین بوده و احیای آن به‌عنوان یکی از پروژه‌های اولویت‌دار زیست‌محیطی کشور در دستور کار قرار گرفته است.

* نابودی انهار سنتی، تغییر اقلیم آب وهوایی از عوامل مهم نابودی تالاب طبیعی بندعلیخان هستند

دکتر آرزو اشرفی‌زاده ، مدیرکل تالاب‌های کشور ، در حاشیه این برنامه اظهار داشت : مطابق قانون ، تأمین نیاز آبی زیستمحیطی تالاب‌ها وظیفه وزارت نیرو است . خوشبختانه مطالعات جامع حوزه آبخیز تالاب بندعلیخان با نظارت حوزه فلات مرکزی به پایان رسیده و بر همین اساس ، هفته آینده نشستی برگزار خواهد شد که در آن اسناد تخصیص آب برای سال آبی جاری به تصویب خواهد رسید . در این نشست اعداد و ارقام نهایی حقابه مشخص می‌شود و به‌طور رسمی به دستگاه‌های ذی‌ربط ابلاغ خواهد شد .

وی با بیان اینکه شرایط کنونی تالاب مطلوب نیست ، افزود :
تالاب بندعلیخان از ارزشمندترین تالاب‌های کشور و در نزدیکی پایتخت قرار دارد . اما کاهش بارندگی‌ها ، تغییرات هیدرولوژیکی ، نابودی انهار سنتی ، احداث سازه‌های غیر اصولی و همچنین برداشت‌های غیرمجاز در بالادست ، اکوسیستم آن را دچار بحران کرده است. خوشبختانه امروز شاهد همگرایی دستگاه‌های مختلف از جمله مسئولان قضایی بودیم که برای مقابله با برداشت‌های غیرمجاز آب قول همکاری دادند .

مدیرکل تالاب‌های کشور بیان کرد: تالاب تنها یک پهنه آبی نیست؛ خدمات گسترده‌ای به مردم محلی ارائه می‌دهد، از تلطیف هوا و تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی تا ایجاد زیستگاه برای پرندگان مهاجر و حیات وحش . در واقع انتفاع اصلی از احیای تالاب متوجه مردم منطقه است. بنابراین همراهی و همکاری جوامع محلی در کنار اقدامات دولتی ، کلید موفقیت در این مسیر خواهد بود .

اشرفی‌زاده ادامه داد: پیگیری‌های مستمر مقامات استانی و شهرستانی برای احیای تالاب بندعلیخان جای امیدواری دارد . بدون شک اگر همه منابع آبی که در گذشته این تالاب را تغذیه می‌کرده ، مجدداً تأمین و مدیریت شوند ، می‌توانیم شاهد بازگشت تدریجی این زیست‌بوم به شرایط مطلوب باشیم . ما نیز در سطح ملی با جدیت این روند را دنبال می‌کنیم و تالاب بندعلیخان یکی از اولویت‌های کاری ما در سال جاری است .

گفتنی است تالاب بندعلیخان که در جنوب شرق استان تهران و در محدوده شهرستان ورامین قرار دارد ، طی سال‌های اخیر به دلیل تغییرات اقلیمی و فشارهای انسانی با خشکیدگی و بحران زیست‌محیطی مواجه شده و احیای آن به یکی از پروژه‌های ملی محیط‌زیست کشور تبدیل شده است.